Giáo dục âm nhạc cho trẻ lớp 3 tuổi B theo tiếp cận đa văn hoá

GIÁO DỤC ÂM NHẠC CHO TRẺ LỚP 3 TUỔI B THEO TIẾP CẬN ĐA VĂN HÓA

Âm nhạc là một phần không thể thiếu trong cuộc sống của con người, đặc biệt đối với trẻ mầm non. Trẻ rất nhạy cảm với âm thanh, giai điệu và dễ dàng tiếp thu thông qua các hoạt động nghe – hát – vận động. Vì vậy, việc giáo dục âm nhạc theo hướng đa văn hóa không chỉ giúp trẻ phát triển toàn diện mà còn mở rộng hiểu biết về thế giới xung quanh.

Âm nhạc Việt Nam thể hiện tính đa dạng: Vừa truyền thống, vừa hiện đại, vừa mang tính đặc trưng của âm nhạc truyền thống, đồng thời thể hiện tính đa dạng về văn hoá của 54 dân tộc Việt Nam trong sự hoà nhập với âm nhạc ở khu vực và thế giới. Đối với trẻ mầm non đã và đang lớn lên trong môi trường khác biệt so với thế hệ cha ông. Thời đại 4.0 cho trẻ cơ hội thụ hưởng những giá trị mới nhưng cũng đồng thời đặt ra nhiều quan ngại về những người làm văn hóa giáo dục. Chính vì thế, để con người hướng tới những văn minh hiện đại mà không quên đi những giá trị văn hóa, các nét đặc trưng của từng vùng miền khác nhau của dân tộc Việt Nam. Thì việc đưa trẻ mầm non tiếp cận với văn hóa truyền thống là việc làm vô cùng cần thiết trong giai đoạn hiện nay.

Mục đích của giáo dục âm nhạc là giáo dục tình cảm đạo đức, thẩm mỹ cho trẻ. Giáo dục âm nhạc hình thành cho trẻ lòng yêu thiên nhiên, tổ quốc, tình yêu thương con người. Không chỉ vậy, giáo dục âm nhạc còn là phương tiện nâng cao khả năng trí tuệ, phát triển thể chất, giúp trẻ phát triển trí tưởng tượng, củng cố kiến thức trẻ qua học tập, vui chơi. Quá trình trẻ tiếp xúc và hoạt động âm nhạc như học hát, nghe hát, vận động theo nhạc, chơi trò chơi âm nhạc… sẽ hình thành ở trẻ những yếu tố của một nhân cách phát triển toàn diện, hài hoà, là sự phát triển về thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ và thể lực. Chính vì vậy, giáo dục âm nhạc cho trẻ mầm non là một nhiệm vụ vô cùng quan trọng.

Thực tế cho thấy, trẻ em ở tuổi mầm non rất nhạy cảm với âm nhạc. Trẻ thích nghe nhạc và hứng thú tham gia vào các hoạt động âm nhạc. Mục đích của giáo dục âm nhạc là giáo dục tình cảm đạo đức, thẩm mỹ cho trẻ. Giáo dục âm nhạc hình thành cho trẻ lòng yêu thiên nhiên, Tổ quốc, tình yêu thương con người; hình thành và phát triển ở trẻ những thói quen tốt trong sinh hoạt tập thể như: Tính tổ chức kỷ luật, tự chủ, mạnh dạn trước mọi người. Giáo dục âm nhạc còn là phương tiện nâng cao khả năng trí tuệ, phát triển thể chất, giúp trẻ phát triển trí tưởng tượng, củng cố kiến thức trẻ qua học tập, vui chơi. Quá trình trẻ tiếp xúc và hoạt động âm nhạc như học hát, nghe hát, vận động theo nhạc, chơi trò chơi âm nhạc… sẽ hình thành ở trẻ những yếu tố của một nhân cách phát triển toàn diện, hài hoà, là sự phát triển về thẩm mỹ, đạo đức, trí tuệ và thể lực.

Âm nhạc ảnh hưởng đến quá trình hoàn thiện cơ thể trẻ. Trước hết, âm nhạc được coi là phương tiện hữu hiệu để phát triển tai nghe cho trẻ. Tính chất đa dạng của âm nhạc gợi ra những phản ứng gắn với sự thay đổi nhịp tim mạch, sự trao đổi máu. Vì vậy, giáo dục âm nhạc đối với trẻ mầm non là vô cùng cần thiết, đòi hỏi người giáo viên phải có trình độ chuyên môn, yêu nghề. Trong quá trình dạy và học cần cho trẻ làm quen với âm nhạc trong tất cả các hoạt động.

Việc giáo dục âm nhạc theo hướng này mang lại nhiều lợi ích thiết thực:

Phát triển ngôn ngữ: Trẻ học thêm từ mới, cách phát âm và nhịp điệu của nhiều nền văn hóa.

Phát triển cảm xúc – thẩm mỹ: Trẻ biết cảm nhận cái hay, cái đẹp trong âm nhạc đa dạng.

Hình thành kỹ năng xã hội: Trẻ học cách tôn trọng sự khác biệt, biết yêu quý và hòa nhập với bạn bè.

Kích thích sáng tạo: Trẻ được vận động, biểu diễn, thể hiện bản thân theo nhiều phong cách khác nhau.

Để việc giáo dục đạt hiệu quả, giáo viên và phụ huynh cần phối hợp thực hiện một số nội dung sau:

+ Lựa chọn bài hát phù hợp với độ tuổi, giai điệu đơn giản, dễ nhớ.

+ Kết hợp âm nhạc với vận động, trò chơi, đóng vai để tăng hứng thú cho trẻ.

+ Sử dụng trang phục, đạo cụ minh họa đặc trưng của các vùng miền, quốc gia.

+ Tạo môi trường âm nhạc phong phú: mở nhạc, cho trẻ nghe thường xuyên trong các hoạt động hằng ngày.

+ Khuyến khích trẻ mạnh dạn biểu diễn, thể hiện cảm xúc cá nhân.

+ Bên cạnh đó, gia đình cũng đóng vai trò quan trọng. Phụ huynh nên thường xuyên cho trẻ nghe nhạc, hát cùng con, giới thiệu các bài hát thiếu nhi Việt Nam và quốc tế, giúp trẻ hình thành tình yêu âm nhạc ngay từ nhỏ.

Tóm lại, giáo dục âm nhạc theo hướng đa văn hóa cho trẻ mầm non là một phương pháp giáo dục hiện đại, phù hợp với xu thế hội nhập. Đây không chỉ là con đường giúp trẻ phát triển năng lực âm nhạc mà còn góp phần nuôi dưỡng tâm hồn, hình thành nhân cách và mở rộng hiểu biết về thế giới xung quanh.